Цахим аюулгүй байдлын бяцхан зөвлөмж
2025 оны судалгаагаар дэлхий даяар ойролцоогоор 6 тэрбум хүн интернэт ашиглаж байна. Энэ нь дэлхийн нийт хүн амын 3/4 орчим хувьтай тэнцэнэ гээд бодохоор дахин нэг ертөнц байгаа л гэсэн үг. Интернэт бол асар том хот шиг. Гоё парк ч бий, бас харанхуй гудамж ч бий. Тиймээс бид гэр бүлийнхээ аюулгүй байдлын төлөө бяцхан “цахим […]
Хамтдаа бодоцгооё №6
Энэ удаагийн нийтлэлээр бид SPOJ-ийн RGB7 бодлогыг сонгон авч, нэг төрлийн бодлогыг олон өнцгөөс хэрхэн бодож болох, хугацааны хязгаарлалттай орчинд алгоритм зохиох ур чадварыг хэрхэн хөгжүүлэх талаар судлах болно. Энэ удаад сонгож авсан бодлого маань ойлгоход хялбар, хэрэгжүүлэхэд энгийн мэт санагдаж болох ч нарийн бодож үзвэл төвөгтэй мэт санагдах болно. Өмнөхийн адил бид эхлээд бодлогын […]
Хамтдаа бодоцгооё №4
Цуврал нийтлэлээ шимтэн уншдаг та бүхэнтэйгээ дахин уулзахад таатай байна. Бид энэ удаа SPOJ сайтын RGB7 хэсгээс нэгэн сонирхолтой бодлогыг онцолж, түүнийг хэрхэн үр дүнтэй бөгөөд оновчтой байдлаар бодож болох талаар өгүүлэх болно. Шинэ мэдлэг, шинэ сорилтуудыг хамтдаа судалцгаая. Энэ удаад сонгож авсан бодлого маань энгийн хэрэгжүүлэлтийн (implementation) ийн бодлого ч гэсэндээ бидэнд хэд хэдэн […]
Хүчирхэг нууц үг
Өнөөдөр цахим аюулгүй байдал бидний амьдралын салшгүй хэсэг болсон. Банкны данс, олон нийтийн сүлжээ, ажил, хувийн мэдээлэл гээд бараг бүх зүйл цахим орчинд шилжиж, нууц үгээр хамгаалагдаж байна. Нууц үг бол таны мэдээлэлд зөвхөн таны зөвшөөрлөөр хандах эрхийг баталгаажуулдаг хаалга мэт. Харин энэ хаалганы цоож хэр бат бөх байх нь таны нууц үгийг хэрхэн сонгож, […]
Cryptography (Криптограф) гэж юу вэ?
Криптографын үүсэл нь эртний соёл иргэншлүүдээс эхэлдэг бөгөөд хүмүүс нууц мэдээлэл дамжуулах шаардлагатай болсон цагаас эхтэй. Түүхийн явцад криптограф олон үе шатыг дамжин хөгжиж, орчин үеийн технологийн үндэс суурь болсон юм. Криптограф нь мянга мянган жилийн туршид энгийн шифрлэлтийн аргуудаас эхлэн дэвшилтэт математик, алгоритмууд руу хөгжиж ирсэн. Орчин үеийн криптограф нь цахим ертөнцийн аюулгүй байдлын […]
