fbpx

Day: February 22, 2026

Тоглоом доторх физик хэрхэн ажилладаг вэ?

Видео тоглоом тоглож байхдаа бид ихэвчлэн дүрүүдийн хөдөлгөөн, үсрэлт, уналт, мөргөлдөөн зэргийг зүгээр л “ажиллаж байна” гэж хүлээж авдаг. Гэвч үнэндээ тоглоомын цаана бодит ертөнцийн физикийн хуулийг тооцоолол болгон хувиргасан маш нарийн систем ажиллаж байдаг. Тоглоомын физик гэдэг нь жинхэнэ физикийн хуулбар биш ч түүний зарчмуудыг ашиглан “итгэмээр” хөдөлгөөн бий болгодог процесс юм. Юуны өмнө […]

Ciphertext — Шифрлэлтийн нууц ертөнц

Хүн төрөлхтөн мэдээллийг хамгаалах хэрэгцээтэй болсон цагаас эхлэн шифрлэлтийн ойлголт үүссэн. Эрт үед хайр дурлалын захидал, цэргийн тушаал, стратегийн төлөвлөгөөг бусдаас нууж дамжуулах шаардлага гарч байсан бол өнөөдөр бид банкны гүйлгээ хийх, сошиалд нэвтрэх, имэйл илгээх бүрдээ шифрлэлтийг ашиглаж байна. Бид анзаарахгүй байж болох ч интернетийн үндсэн аюулгүй байдал бүхэлдээ шифрлэлтийн зарчим дээр тогтдог. Ciphertext […]

Харанхуй өгөгдөл/Dark Data/: Дижитал ертөнцийн ашиглагдаагүй эрдэнэс

Бид интернэтэд зураг оруулж, и-мэйл бичиж, онлайн дэлгүүрээр хэсэх бүрт дата буюу өгөгдөл үүсэж байдаг. Гэвч тэдгээр мэдээллийн асар их хэсэг нь яг л далайн ёроолд хаягдсан авдартай алт шиг хэнд ч ашиглагдалгүй харанхуйд үлддэгийг та мэдэх үү? Dark Data гэж юу вэ? Байгууллагууд өдөр тутмын үйл ажиллагааны явцад асар их мэдээлэл цуглуулдаг ч түүнийхээ […]